ویژه نامه ها

اشتراک الکترونیکی روزنامه

CAPTCHA ی تصویری

شماره های پیشین

یک شهر، یک شورا

تاریخ درج : دوشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۹۹

ترنج مدرس/خبرنگار

شوراهای اسلامی ‌شهر و شهرداری به‌عنوان دو بازوی نظارتی و اجرایی نظام مدیریت شهری، نقش مؤثری در اداره شهر دارند. با توجه به اینکه شوراهای اسلامی ‌شهر کارآمدترین ابزار حکومت محلی و نهادینه شدن مشارکت مردم در ساختارهای تصمیم‌گیری محلی هستند، توسعه نقش آنها در امور مدیریت شهری و شهرداری، یک ضرورت غیر قابل انکار است.

یک نهاد مدنی

شوراها به عنوان فراگیرترین و گسترده‌ترین زنجیره‌ نهاد مدنی، پاسخ به یک نیاز اجتماعی هستند که در گذشته به شیوه‌های سنتی و اکنون به شکل نوین در قالب بستری مناسب برای مشارکت مردم تجلی یافته‌اند.شورا به‌عنوان یک نهاد مردمی‌ با بهره‌گیری از آرای صاحب‌نظران و نخبگان فکری در عرصه‌های متنوع، امتیازات و تأثیرات اجتماعی مثبتی مانند پرکردن خلأ مدیریتی، انتقال تصدی دولت به مردم، اجرای سیاست عدم تمرکز، تسریع در جریان کارها و امور مردم، رفع تبعیض، نظارت اجتماعی، آگاهی‌بخشی عمومی، ارتقای مشارکت، نیروسازی و رشد استعدادهای مردمی ‌را به همراه داشته و در تعامل با سایر نهادها و اتکا به قانون‌گرایی با ایجاد حس اعتماد و وفاق و همدلی بین اقشار مردم و اجرای پروژه‌های فرهنگی و اجتماعی، می‌تواند تأثیرگذار باشد.در نظام‌های مدرن، اداره جامعه براساس یک توافق جمعی شکل می‌گیرد. با این توافق رضایت جامعه انسانی از ساختار قدرت شکل می‌گیرد و براساس یک قرارداد اجتماعی شهروندان ملزم به رعایت قوانین هستند. در این صورت شهروندان خود را در تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی سهیم می‌دانند و تبعات آن را می‌پذیرند. با رشد شهرنشینی و متراکم شدن نیازهای انسانی و به‌ویژه تقسیم کار در جامعه انسانی و تخصصی شدن امور، اندیشمندان جوامع انسانی برای تسهیل در امور شهرنشینی تصمیم گرفتند مشارکت اجتماعی را تعمیم دهند؛ چون احساس می‌شد قوانین دستوری توسط شهروندان قابل اجرا نیست و برای توسعه شهر لازم است تمامی‌افراد جامعه در آن مشارکت کنند و بهترین روش، انتخاب افراد بر اساس حق مساوی برای انتخاب شدن و انتخاب کردن است. در تعبیر دیگر با رشد و توسعه جامعه انسانی و رشد روزافزون نیازهای شهرنشینی و بروز مشکلات آن، تشکیل یک کانون اندیشه‌ورزی احساس شد تا با تکیه بر هم‌اندیشی و مساعدت همگانی، راه‌های برون‌رفت از معضلات اجتماعی را یافته و با برنامه‌ریزی دقیق، آن را هموار سازند. عملکرد شوراهای شهرها، به‌خصوص در کلان شهرها نباید محدود به نظارت بر شهرداری و انجام پروژه‌های عمرانی باشد. شورا باید یک برنامه استراتژیک و با چشم‌انداز تعریف‌شده برای دستیابی به توسعه پایدار داشته باشد. درعین حال اهداف و وظایف شورا مسائل و مشکلات مردم را فراموش نکند.

شورای شهر یا شهرداری؟

مدیریت شهری یکی از مسائل نوین علوم سیاسی و مدیریت در چهارچوب مفاهیمی‌ مانند تمرکززدایی و حکومت‌های محلی است. بنیان‌گذاران قانون اساسی جمهوری اسلامی ‌ایران از همان ابتدا اصل شوراهای شهر و روستا را به عنوان یکی از اصول جمهوری اسلامی‌در ذیل فصل هفتم قانون اساسی آورده تا با مشارکت دادن مردم در اداره امور مربوط به خودشان، زمینه رشد و شکوفایی شهرها را فراهم آورند.اما هنوز از ظرفیت‌های قانون اساسی و شوراهای شهر به خوبی استفاده نشده و تصور عمومی، نقش شوراهای شهر را تا حد یک ناظر شهرداری پایین آورده است. تصور عمومی‌و باور غلطی که از مسئله مدیریت شهری در ایران وجود دارد، آن را محدود به مدیریت شهرداری کرده، ولی مدیریت شهری فراتر از امور شهرداری و شامل همه مسائل مربوط به یک شهر اعم از گسترش کالبدی، توسعه فضای سبز، امکانات رفاهی و تفریحی و سایر موارد مربوط به یک شهر می‌شود.امروز شهرها به عنوان مرکز تجمع مردم و به عنوان عمده‌ترین مرکز بازیگران اقتصاد ملی، نیازمند برنامه‌ریزی دقیق و بهبود مدیریت شهری برای تثبیت رشد اقتصادی، ثبات سیاسی و افزایش مشارکت شهروندان و حل بیکاری، فقرزدایی و جلوگیری از تخریب محیط‌زیست برای افزایش رضایت‌مندی شهروندان است. یکی از مهم‌ترین عناصری که می‌تواند نقش مهمی‌در بهبود مدیریت عملکرد شهری داشته باشد، شورای شهر است. مدیر شهر باید بتواند نقاط قوت و ضعف شهر خود را شناخته و برای تقویت مزایای رقابتی آن اقدام کند. با چنین امکانی شهر می‌تواند نقطه قابل اتکایی در شبکه اقتصادی کشور بیابد و نقش خود را در مسیر توسعه ملی بهبود بخشد. به همین دلیل مدیریت شهر با مدیر و ناظر شهرداری تفاوت‌های بسیاری دارد: اولی مسئول ارتقای قابلیت‌ها و توانمندی‌های شهر و شهرنشینان است؛ در حالی که دومی‌بیشتر مجری برنامه‌های مدیران شهری است و پاسخ‌گویی و مسئولیت آن محدود به نحوه عملکرد است و نه نتایج و پیامدهای آن.

منابع:

رضوانی، محمدرضا، احمدی، علی، 1388 شوراهای اسلامی، مشارکت مردمی‌ و توسعه. فصلنامه پژوهش جغرافیای انسانی، شماره ۴ صص ۳۵-۵۰.

 

احمدی پور زهرا، و همکاران، 88 ارزیابی نقش شورای اسلامی‌در توسعه روستایی، فصلنامه برنامه‌ریزی و آمایش فضا، شماره ۳ صص ۱-۲۰.

 

url : http://www.isfahanziba.ir/node/108532

اصفهان زیبا را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

 

 

ضمائم روز

پیوست‌ها

  

 

 

بایگانی