ویژه نامه ها

اشتراک الکترونیکی روزنامه

CAPTCHA ی تصویری

شماره های پیشین

چرا سقراط نخواست زنده بماند؟

تاریخ درج : پنجشنبه ۲۷ اردیبهشت ۱۳۹۷
شماره روزنامه: 
از جزئیات فرهنگ شهروندی چه می‌دانیم؟

ترجمه روشنک موسوی

 

 

تا سـال ۳۹۹ قبل از میـلاد مسیح درک سقراط از وظیفه‌اش تغییر نکرد: گزش مردم از طریق مکالمات عمومی. اعمالی که دموکراسی تازه سامان یافته را به خطر می‌انداخت مشمول عفو عمومی نمی‌شد. بر اساس دیدگاه آتنی‌ها راجع به مسئولیت مدنی سقراط باید عواقب سخنرانی‌های عمومی خود را می‌پذیرفت. به نظر سایرین می‌آمد که گفتارهای ارزشمند فلسفی سقراط و از میان بردن ارزش‌های دموکراتیک از سوی او خدمتی بود به حکومت‌های خودکامه که باید از آن دوری می‌جست. اما سقراط از این التزام‌ها درک دیگری داشت. به نظر او تشویق و کمک مردم به شناختن خود تنها به خیر می‌انجامید. اعمال انجمن‌هایی که پیش از آن سقراط با آنها در ارتباط بود باید علل دیگری داشته باشد که از ماموریت فلسفی سقراط مجزا بود.در سال ۳۹۹ قبل از میلاد مسیح، چهار سال بعد از سرنگونی حکومت خودکامه، در حالی که سقراط هنوز مشغول به انجام همان کارهایی بود که به ظاهر ملهم از رهبران خودکامه بود، آتنی‌ها نظر جدیدی راجع به سخنرانی‌های او پیدا کردند. در نظر بیشتر همشهریان او دیگر سقراط در حال خدمت به زندگی عمومی مردم نبود. اکنون یا دشمن بدطینت مردم بود یا فــــرد نادانــــی که نمی‌توانست بفهمــــد سخنرانی‌هایش نتایج ناخوشایندی به بار می‌آورد. به این ترتیب راه برای ملتوس هموار شد تا علیه سقراط اعلام جرم کند.دادگاه سقراط صوری نبود. آرای هیئت منصفه به هم نزدیک بود و نسخه افلاطونی سخنرانی سقراط به این شک دامن می‌زند که اگر سقراط دفاعیه‌ای معمول‌تر و متفاوت‌تر از آنچه ارائه داد بیان می‌کرد باعث همدلی هیئت منصفه می‌شد و به طور احتمالی بسیاری از آرا را به نفع خود می‌گرداند. اما روایت‌های افلاطون و گزنوفون هر دو از این موضوع حکایت دارند که سقراط چنین نکرد. به جای خریدن همدردی هیئت منصفه، آنها را به چالش کشاند. با استعاره‌های مغشوش و استدلال‌های منطقی روشن ساخت که با دموکراسی مخالف است و هرگز از ماموریت فلسفه در ملاء عام خود دست نمی‌کشد. گزنفون بیان می‌کند سخنرانی سقراط  بیشتر یاری‌گر هیئت منصفه در خودکشی بود: از زندگی خسته بود و به آتنی‌ها اجازه داد تمامش کنند. اما به نظر من نسخه افلاطون متقاعدکننده‌تر است. به نظر افلاطون سقراط با انگیزه تعهد مدنی خود تا پایان ایستاد. نمی‌توانست ساکت بماند یا دفاعیه‌ای معمول ارائه کند که ارزش زندگی را که صرف شناساندن خیر به مردم کرده بود، زیر سوال می‌برد. از این نظر سقراط تا پایان به زندگی عمومی متعهد باقی ماند. دفاعیه او آخرین و عمومی‌ترین خطابه عمومی‌اش بود که تلاش داشت هموندان آتنی‌اش را بیدار کند. دفاعیه سقراط بهترین گزش بود.

url : http://www.isfahanziba.ir/node/73644

اصفهان زیبا را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

 

 

ضمائم روز

پیوست‌ها

  

 

 

بایگانی