ویژه نامه ها

اشتراک الکترونیکی روزنامه

CAPTCHA ی تصویری

شماره های پیشین

زنان، بازیگران اصلی بازیافت

تاریخ درج : شنبه ۱۸ آبان ۱۳۹۸
تفکیک پسماند، آورده‌های بهداشتی و اقتصادی زیادی دارد

سمیه سهرابی/ خبرنگار

در پی رشد جمعیت، گسترش شهرها و تغییرات در شیوه زندگی انسان‌ها، آسیب‌های زیست‌محیطی سیر روز‌افزونی داشته است. یکی از این آسیب‌ها و معضلات، زباله‌ها و مدیریت آن است که بی‌توجهی به این موضوع علاوه بر آلودگی‌های زیست محیطی و به خطر انداختن سلامت عمومی، موجب بر هم زدن سیمای شهر نیز خواهد شد.  به طور کلی پسماند شهری، به مواد جامد یا مایعی اطلاق می‌شود که حاصل فعالیت انسانی است و از نظر مصرف‌کننده زائد به شمار می‌رود.  در دنیای مدرن امروزه، پسماندهای شهری طیف وسیعی از مواد، از چوب، پلاستیک، فلز، کاغذ تا باقی‌مانده غذا و میوه‌ها را به خود اختصاص می‌دهند که برخی از این مواد از نظر اقتصادی ارزشمند تلقی می‌شوند. مهسا کــنـارکـوهـی، فـعـال و پـژوهشگـر محیط‌زیست به اصفهان زیبا می‌گوید: «اولین و عمده‌ترین  ترکیبات زباله‌های شهری را  مواد آلی فاسدشدنی تشکیل می‌دهند که  در طی فرایندهایی به طور سنتی یا صنعتی تبدیل به کمپوست یا ورمی ‌کمپوست‌ها می‌شوند. مواد قابل بازیافت، دومین جزء از پسماندهای شهری هستند که مجدد وارد چرخه تولید شده و تبدیل به مواد مصرفی می‌شوند و  آخرین جزء پسماندهای شهری، زباله‌های غیر قابل بازیافت هستند که درصد کمی ‌از زباله‌های شهری را به خود اختصاص می‌دهند. این مواد  پس از جمع‌آوری و جداسازی در محل‌های مخصوص دفن پسماند، دفن می‌شوند.» به گفته این فعال محیط‌زیست، «در عصر جدید، سبک زندگی نوین سبب شده است که میزان حجم زباله‌ها به طور چشمگیری افزایش یابد و مدیریت پسماندها بیش از پیش مطرح شود.»

 

 

توجه به موضوع تفکیک زباله

مکان‌های دفن زباله معمولا گنجایشی بین 15 تا 20 سال  دارند که این بازه زمانی با توجه به روند رو به رشد حجم زباله‌ها در طی سال‌های اخیر کاهش یافته  و در کلان شهرها به مرز 10 تا 15 سال رسیده است.  آن‌طور که این فعال محیط‌زیست می‌گوید: «محل‌های دفن پسماند پس از تکمیل شدن گنجایش، تا چندین سال قابل استفاده نخواهند بود و این خود دلیلی کافی برای جلوگیری از کاهش حجم زباله‌هاست. کمبود زمین مناسب برای دفن پسماندها، هزینه‌های گزاف ساخت محل‌های دفن و موقعیت جغرافیایی خاص این مکان‌ها دلایل دیگری برای کاهش حجم پسماندهاست.»  راهکارهای زیادی جهت کاهش حجم زباله‌ها در مباحث مدیریت پسماند مطرح شده است.  کنارکوهی تصریح می‌کند: «در این مورد، به بازیافت و استفاده مجدد که بسیار مهم است باید اشاره کرد. این دو واژه مفهوم و تعاریف متفاوتی از یکدیگر دارند. بازیافت به فرایندی اطلاق می‌شود که در طی آن مواد زائد جامد پس از تفکیک و جمع‌آوری، پردازش و بازیابی شده و به عنوان ماده اولیه یا ثانویه وارد چرخه تولید شده و تبدیل به محصولی جدید و قابل استفاده می‌شوند. واژه استفاده مجدد اما تعریفی متفاوت از بازیافت دارد. استفاده مجدد بدون تغییر ماهیت مواد زائد انجام می‌پذیرد؛ مانند استفاده از شیشه‌های نوشابه (شیشه‌های نوشابه بدون تغییر در کارخانه شسته شده و مجددا با همان کاربری مورد استفاده قرار می‌گیرند) . هر دوی این مفاهیم علاوه بر کاهش حجم زباله، مصرف انرژی و منابع حاصل از ساخت مجدد، در کاهش آلودگی‌های زیست محیطی ناشی از سوزاندن یا دفن غیر بهداشتی زباله‌ها نقش بسزایی را ایفا می‌کنند.»  این فعال محیط زیست ادامه می‌دهد: «مـهـم‌تــریــن مــوضــوع در بــازیــافــت پسماندهای جامد، تفکیک زباله‌هاست. این امر در محل‌های دفن پسماند به علت حجم بالای زباله‌ها و هزینه‌های گزاف ، امری دشوار است. راه حل این معضل دشوار، ساده تر از تصور ماست. تفکیک زباله‌ها و پسماند‌ها از مبدأ، کلید حل این معضل خصوصا در کلان‌شهر‌ها از جمله اصفهان است.»

 

 

آموزش به کودکان از داخل خانه

 امروزه زنان مهره‌های اصلی در تفکیک زباله‌های شهری از مبدأ به شمار می‌آیند و همواره در عرصه‌های زیست محیطی نقش پر رنگی را ایفا می‌کنند. کنارکوهی به نقش پررنگ زنان در این زمینه اشاره می‌کند و می‌گوید: «زنان به دلیل قرار گرفتن در محور خانواده، مدیریت بیشتر امور داخل منزل را بر عهده دارند. پخت و پز غذا، شست‌وشو، دور ریختن وسایل دور ریختنی، تهیه لیست خرید و خرید وسایل مورد نیاز، تنها بخشی از این مسئولیت بزرگ است. همچنین زنان به دلیل تربیت فرزندان و نقش‌های مادرانه، الگویی جامع و کامل برای فرزندان به شمار می‌روند. این امور سبب شده است که نقش زنان در تفکیک زباله‌ها پررنگ‌تر از سایر اعضای خانواده باشد.» او تصریح می‌کند: «جداسازی زباله‌ها با قرار دادن سطل‌های زباله جداگانه (یک سطل مخصوص زباله‌های تر و یک سطل مخصوص زباله‌های خشک) در آشپزخانه، آموزش به کودکان، امتناع از خرید وسایل غیر ضروری و تهیه کیسه  پارچه‌ای مخصوص خرید به جای استفاده از کیسه‌های پلاستیکی، از جمله گام‌های اساسی و مهم زنان در تفکیک زباله‌ها و کاهش حجم آنهاست. علاوه بر این، بانوان می‌توانند وسایل دورریختی را در منزل و بدون پرداخت هزینه مجدد بازیابی و از آنها استفاده کرده و علاوه بر کمک به محیط زیست، به اقتصاد خانواده نیز کمک کنند. برای مثال لباس‌ها یا پارچه‌های غیر قابل استفاده را به دستگیره تبدیل یا برای نظافت از لباس‌های دور ریختنی استفاده کنند.نقش آفرینی زنان در این عرصه محدود به تفکیک زباله‌ها در منزل نیست. در حال حاضر بسیاری از زنان در غرفه‌های دریافت زباله‌های بازیافتی در سطح شهر یا حتی کارخانه‌های بازیافت و تفکیک زباله مشغول به کار هستند. آموزش‌های بازیافت و تفکیک زباله در فرهنگ‌سراها و سایر مکان‌های فرهنگی، اطلاع رسانی از طریق رسانه‌های اجتماعی وفضای مجازی و آموزش از طریق بیلبورد‌ها در سطح شهر، در تفکیک و بازیافت  پسماندهای شهری بسیار موثر خواهد بود.» 

url : http://www.isfahanziba.ir/node/103048

اصفهان زیبا را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید

 

 

ضمائم روز

پیوست‌ها

  

 

 

بایگانی